|
VADEMECUM ( poradnik, przewodnik, informator )
|
|
międzynarodowe // polskie // w innych krajach
LITERACKA NAGRODA NOBLA
przyznawana od 1901 roku przez szwedzką Królewską Akademię Nauk.
Kandydatury zgłaszane są do końca stycznia każdego roku (jest ich około 500). Do marca lista zostaje zawężona do ok. 20 nazwisk. W połowie roku pozostaje maximum 5-8 kandydatów. Ostateczny werdykt jest ogłaszany w październiku. Uroczyste wręczenie nagród odbywa się w grudniu.
W dotychczasowej historii nagrody laureatami byli najczęściej pisarze anglojęzyczni.
Polscy laureaci nagrody:
H. Sienkiewicz- 1905
W. Reymont- 1924
Cz. Miłosz- 1980
W. Szymborska- 1996
Więcej o nagrodzie (historia, kulisy, laureaci)
Tegoroczny laureat (2007): Doris Lessing
|
MIĘDZYNARODOWA DUBLIŃSKA
NAGRODA LITERACKA IMPAC
przyznawana książkom wydanym w języku angielskim lub tłumaczonym na język angielski.
Kandydatów do nagrody typują biblioteki z całego świata.
W 2004 roku na tzw. "krótkiej liście" nominowanych ( 10 tytułów) znalazła się książka
Olgi Tokarczuk Dom dzienny, dom nocny
Strona IMPAC ( w języku angielskim).
|
NAJBARDZIEJ ZNANE NAGRODY LITERAKIE
W INNYCH KRAJACH
- Nagroda Bookera
(The Man-Booker Prize for Fiction) - najbardziej prestiżowa nagroda literacka w Wielkiej Brytanii, przyznawana za najlepszą powieść angielskojęzyczną z ostatniego roku napisaną przez obywatela Wspólnoty Narodów lub Republiki Irlandii.
Pierwsza nagroda została przyznana w 1969.
W 2005 ustanowiono osobną nagrodę rozdawaną co dwa lata, Man Booker International Prize, dostępną dla pisarzy z całego świata, która przyznawana jest za powieść w języku angielskim. Kwalifikują się do niej również powieści napisane w innych językach, lecz szeroko dostępne w angielskim tłumaczeniu (m. inn. dlatego w 2005 roku nominowany był Stanisław Lem).
- Nagroda Goncourtów,
(Prix Goncourt) - francuska nagroda literacka. Ufundował ją w 1896 w swoim testamencie pisarz Edmond de Goncourt. Nagroda została wręczona po raz pierwszy w 1903 roku.
Laureat nagrody Goncourt, przyznawanej najlepszemu w danym roku utworowi prozaicznemu (zwykle powieściom), ogłaszany jest zawsze w listopadzie.
Od 1998 roku, polską nagrodę Goncourt (La Liste Goncourt - choix polonais) przyznaje jury złożone ze studentów romanistyki z całej Polski. Ogłoszenie laureata tej nagrody następuje co roku podczas Targów Książki w Krakowie.
- Nagroda Cervantesa
(Premio Miguel de Cervantes, Premio Cervantes) - hiszpańska nagroda literacka, przyznawana za całokształt twórczości. Wręczana od 1976.
Jej laureatem może zostać każdy pisarz tworzący w języku hiszpańskim, niezależnie od kraju pochodzenia. Nazywana jest Noblem hiszpańskiego kręgu kulturowego.
Nagroda jest wręczana 23 kwietnia w rocznicę śmierci Cervantesa, przez króla Hiszpanii w Alcalá de Henares, rodzinnym mieście wielkiego pisarza.
- Nagroda Pulitzera
Amerykańska nagroda literacka przyznawana corocznie w kwietniu.
Nagrodę tę przyznaje się w dziedzinie różnych gatunków dziennikarstwa, literatury, dramatu i muzyki. Zdobywcy nagrody są wybierani przez jury, działające przy Wyższej Szkole Dziennikarstwa Uniwersytetu Columbia. Kandydatów wybiera się jedynie spośród twórców amerykańskich.
Nagrodę swojego imienia ufundował amerykański dziennikarz i wydawca Joseph Pulitzer w roku 1917.
|
POLSKIE NAGRODY LITERACKIE
 NAGRODA KOŚCIELSKICH
bardzo prestiżowa, wysoko ceniona nagroda dla młodych polskich twórców
(do 40 roku życia) piszących w kraju i na emigracji.
Nagroda przyznawana jest od 41 lat. Do roku 1989 była wręczana w Szwajcarii, od 1990- w Polsce.
Wśród jej laureatów są: G. Herling-Grudziński, W. Odojewski, Z. Herbert, T.Konwicki, S. Mrożek, Z. Krynicki, S.Chwin, S. Barańczak, E. Lipska,
A. Zagajewski, P. Huelle, O.Tokarczuk.
Tegoroczny laureat (2008 r.)- Jacek Dukaj
|
NAGRODA NIKE
Nagroda za najlepszą książkę minionego roku. Po raz pierwszy została przyznana w 1997 roku. Fundatorami nagrody są: Gazeta Wyborcza i Nicom Consulting. Przewodniczącą jury od kilku lat jest Maria Janion.
Konkurs jest 3-etapowy.. W maju ogłoszone jest 20 nominacji. We wrześniu zostaje wyłonionych 7 finalistów. W październiku - zostaje wręczona nagroda dla najlepszej książki.
Tegoroczny laureat ( 2008 r.): Olga Tokarczuk za powieść "Bieguni"
Więcej o nagrodzie (regulamin, jury, poprzedni laureaci, tegoroczni nominowani )
|
NAGRODA LITERACKA IM. JÓZEFA MACKIEWICZA
Prestiżowa polska nagroda literacka przyznawana od 2002.
Została ufundowana w celu upamiętnienia postaci i dzieła pisarza i działacza politycznego Józefa Mackiewicza. Mottem nagrody jest literackie credo Patrona:"Jedynie prawda jest ciekawa"
Nagradzane są utwory literackie (powieści, eseje, poezja) i publicystyczne (w tym polityczne) oraz naukowe rozprawy historyczne i krytycznoliterackie, napisane w języku polskim, wydane w formie książkowej w poprzednim roku i zgłoszone przez wydawców do konkursu.
Laureat Nagrody Literackiej im. Józefa Mackiewicza w 2006 roku:
" Przed Agonią" Janusza Krasińskiego
|
Literacka Nagroda Europy Środkowej ANGELUS
Nagrodę przyznaje się w Polsce, ale z powodu doboru kandydatów ma charakter międzynarodowy. Do Nagrody wydawcy mogą zgłaszać dzieła prozatorskie autorów żyjących, pochodzących z krajów Europy Środkowej: Austria, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Macedonia, Mołdawia, Niemcy, Polska, Rosja, Rumunia, Serbia, Słowacja, Słowenia, Ukraina, Węgry.
"ANGELUS" jest przyznawany od 2006 r. pisarzom , "którzy podejmują w swoich dziełach tematy najistotniejsze dla współczesności, zmuszają do refleksji, pogłębiają wiedzę o świecie innych kultur."
Inicjatorami nagrody są miasto Wrocław (ze względu na swoją historię i położenie, zawsze stanowiło miejsce ścierania się najrozmaitszych narodowości, kultur i prądów umysłowych) i redakcja "Rzeczpospolitej".
Patron nagrody - Angelus Silesius (Anioł Ślązak) - jest symbolem pojednania, dialogu. Był śląskim poetą religijnym doby baroku, który pisał po niemiecku przede wszystkim o mistycznym zjednoczeniu z Bogiem. To także wrocławianin, który zapisał się w literaturze europejskiej.
Zobacz stronę internetową Nagrody
W 2006 r. laureatem został Jurij Andruchowycz za książkę "Dwanaście kręgów" (Wyd. Czarne)
|
|
LITERATURA NA ŚWIECIE
Miesięcznik zajmujący się literaturą obcą.
Wydawany w Warszawie od 1971 roku. Objętość 300-400 stron. Wydawca: Biblioteka Narodowa.
Red.nacz.: Piotr Sommer
Każdy numer zawiera przekłady, omówienia, prezentacje nowości. Miesięcznik zamieszcza przekłady wyłącznie z języka oryginału. Prezentacje mają zwykle charakter ściśle literacki (poezja, proza, dramat) lub związany z literaturą piękną (esej, krytyka, teksty teoretyczno-literackie). Poszczególne zeszyty są zazwyczaj monograficzne i prezentują literaturę danego kraju, kręgu kulturowego lub twórczość jednego wybitnego autora.
W naszej bibliotce są roczniki od 1989 r.
spisy treści
| 
|
 |
ZESZYTY LITERACKIE
Kwartalnik. Powstał w Paryżu w 1982 roku.
Założyciel i red. nacz.: Barbara Toruńczyk
W Polsce od 1990 roku (siedziba w Warszawie). Jako pismo powstałe na emigracji kwartalnik publikował wiele tekstów literackich pisanych poza krajem( m.inn. Miłosza, Czapskiego, Herberta, Kołakowskiego). Zeszyty Literackie przybliżają także literaturę obcą, głównie z obszaru Europy Środkowej i Wschodniej, dokumentując osiągnięcia literackie i filozoficzne tego rejonu. Prezentują w monograficznych zeszytach sylwetki wybitnych twórców XX wieku (Brodski, Czapski, Gombrowicz, Herbert)
Biblioteka prenumeruje roczniki od 1990 r.
strona www
|
DEKADA LITERACKA
Krakowski miesięcznik redagowany przez Martę Wykę
oraz literaturoznawców związanych z Uniwersytetem Jagiellońskim.
Poświęcony przede wszyskim najnowszej literaturze polskiej i obcej, ale zamieszcza też recenzje teatralne i filmowe oraz felietony o sztuce współczesnej. Wychodzą także numery monograficzne -poświęcone literaturze konkretnego kraju (Rosja, Francja, Włochy )
lub jednemu tematowi (Diaspora żydowska, Koniec wieku).
|
|
 |
TWÓRCZOŚĆ
Miesięcznik. Najstarsze polskie pismo literackie wydawane od 1945 roku.
Red. nacz.: Jerzy Lisowski
Prezentacje najnowszej literatury polskiej (głównie prozy), zanim ukaże się jej forma książkowa.
Zwykle połowę numeru wypełnia tekst prozatorski (powieść w całości lub w odcinkach). Na resztę zeszytu składają się szkice o literaturze. Są też działy recenzenckie (Książka miesiąca i Wśród książek)
W naszej bibliotece dostępne roczniki 1989-1999.
|
DIALOG
Miesięcznik. Wychodzi od 1956 roku.
Pismo poświęcone dramaturgii współczesnej (teatralnej, radiowej, telewizyjnej).
Drukuje teksty jeszcze przed ich premierą teatralną czy filmową. Raczej stroni od bieżącej krytyki teatralnej (zajmują się tym wyspecjalizowane czasopisma).
W naszej bibliotece są roczniki 1991-1996.
|  |
Czasopisma społeczno-kulturalne z działem literackim
 |
TYGODNIK POWSZECHNY
Katolickie Pismo Społeczno-Kulturalne
Wychodzi w Krakowie. Rok założenia -1945
Red. nacz.: ks. Adam Boniecki
Pismo założone i prowadzone przez kilkadziesiąt lat przez Jerzego Turowicza było w latach PRL-u i stanu wojennego niezwykle uważnie czytane i opiniotwórcze.
Stałymi elementami numeru są : dział poświęcony życiu Kościoła, publicystyka i reportaże, felietony (zwykle na ostaniej stronie).
Nieregularnie wychodzi dodatek literacki- "Kontarpunkt", poświęcony zwykle jakiemuś konkretnemu hasłu, pojęciu lub problemowi. Często pojawia się też wkładka "Książki w Tygodniku" zawierająca omówienia i recenzje nowości wydawniczych.
strona www
|
 |
ZNAK
Miesięcznik wydawany w Krakowie
Red. nacz.: Henryk Woźniakowski
Pismo poświęcone głównie tematyce filozoficznej, teologicznej, artystycznej. Zajmuje się popularyzacją nauki, kultury, myśli politycznej.
Każdy numer ma charakter monograficzny (Temat miesiąca) i prezentuje wybrany problem. Przynajmniej jeden numer w roku jest poświęcony życiu artystycznemu i literackiemu (np. hasła: Poezja i Tajemnica, Czy kryzys kanonu kultury, Literatura i krytyka).
Dział Zdarzenia-Książki-Ludzie omawia nowości wydawnicze i wydarzenia kulturalne.
W bibliotece dostępne roczniki od 1992 r.
strona www
|
 |
ODRA
Miesięcznik społeczno-kulturalny wydawany we Wrocławiu
Wychodzi od 1961 roku
Szczególnie ciekawy jest tu dział literacki, redagowany od 1972 roku przez Urszulę Kozioł.
Dzięki niemu "Odra" stała się w latach 90-ych jednym z najciekawszych pism literackich.
|
Krakowskie informatory kulturalne
MIESIĄC W KRAKOWIE
rok założenia :1996
Zawiera bieżące kalendarium wydarzeń kulturalnych oraz informacje, recenzje i rekomendacje zgromadzone w działach tematycznych: Film, Teatr, Dzieci, Muzyka klasyczna, Rozrywka, Galerie, Muzea, Varia, Książka.
W "Miesiącu w Krakowie" jest też część praktyczna dotycząca hoteli, restauracji i kawiarni.
strona www
|
KARNET
rok założenia: 1996 |
Omówiliśmy tu tylko kilka, naszym zdaniem najważniejszych, wydawnictw.
Internetowy katalog czasopism literackich ( www.katalog.czasopism.pl ) wymienia ponad 150 tytułów.
Większość z omówionych czasopism jest dotępna w naszej bibliotece.
Opracowano, za zgodą autorów, na podstawie:
|
Nie wiesz, co czytać ? Jest mnóstwo sposobów, żeby się dowiedzieć.
Jednym z nich może być oglądanie programów o książkach w TVP.
 |
Książki z górnej półki
Cykliczny program, emitowany na antenie Regionalnej Trójki i prowadzony przez Tadeusza Górnego.
Raz w tygodniu wybierana jest Książka tygodnia. Spośród książek tygodnia telewidzowie wybierają Książkę miesiąca, a następnie Książkę roku.
Od poniedziałku do soboty emitowane są Prezentacje, a w soboty po 21.00 - program Książka tygodnia.
|
|  |
Dobre książki
Program publicystyczny prowadzony przez osoby, które zawodowo zajmują się czytaniem i recenzowaniem książek. Widzowie mogą zapoznać się z beletrystyką, poradnikami, pamiętnikami, słownikami, przewodnikami oraz książkami popularnonaukowymi.
Każdy z uczestników prezentuje wybraną książkę i przedstawia swoją opinię na jej temat. Audycję kończy filmowy portret wybranego pisarza.
Prowadzący: Kinga Dunin , Tomasz Łubieński, Witold Bereś
Program emitowany jest dwa razy w miesiącu w poniedziałki w TVP1 około godz. 22.
|
|  |
Książki w TVP Kultura
Książkom poświęcone jest poniedziałkowe pasmo programu.
Niestety nie wszyscy odbierają ten program.
TVP Kultura
|
|  |
Telewizyjne wiadomości literackie
Program ukazuje się od 1996 roku .
Znajdziemy w nim przegląd wiadomości z kraju i zagranicy, omówienia najciekawszych nowości polskich i zagranicznych. Ponadto rozmowy z pisarzami, recenzje.
Redakcja i prowadzenie programu : Stanisław Bereś
Program ukazuje się raz w miesiącu na antenie Programu 2.
Zawsze jest to wtorek o godz. 19.30.
|
|  |
Książki na jesień (zimę, wiosnę, lato)
W programie sławni ludzie- artyści, literaci, naukowcy, sportowcy przedstawiają książki, które aktualnie czytają. Program skierowany do szerokiej publiczności ma na celu popularyzację czytelnictwa.
Program emitowany jest 48 razy w miesiącu: w poniedziałki, wtorki, środy i czwartki o godzinach 11.57, 13.44, 14.57.
|
|  |
Pegaz
Najstarszy program publicystyczny w telewizji polskiej: istniał od 1959 roku. W 2005 r. został zdjęty z anteny.
|
|
Więcej szczegółowych informacji na temat każdego z programów znajdziesz na stronie
Książka w TVP,
na podstawie której opracowaliśmy powyższy materiał.
::
O nas :: Informacje :: Wydarzenia :: Vademecum ::
Nowe książki :: Czytelnictwo ::
Varia :: Linki :: e-czytelnia :: e-galeria ::
Strona główna | Katalog | Liceum Pijarów
| Gimnazjum Pijarów | Email
|
-
|
